یک کوزه مرمری قدیمی که در موزه دانشگاه ییل قرار دارد، حقیقتی مخفی را آشکار کرد: مصرف تریاک بخشی از فرهنگ جامعه در مصر باستان بوده است. یکی از محققان این دانشگاه در بیانیه‌ای گفت: “یافته‌های ما در کنار تحقیقات قبلی نشان می‌دهند که استفاده از تریاک در فرهنگ‌های مصر باستان و سرزمین‌های اطراف آن، بیشتر آنکه تصادفی باشد، بخشی جدایی‌ناپذیر از زندگی روزمره بوده است.” محققان باور دارند که مصرف این ماده مخدر احتمالا آنقدر رایج بوده که خود پادشات تات نیز آن را نوشیده است.

آن‌ها فکر می‌کنند احتمالا کوزه‌های یافت شده در مقبره این پادشاه، به عنوان بخشی از یک سنت باستانی، حاوی تریاک هستند. کوزه هشت اینچی و ۱.۲ لیتری که موجب آغاز این تحقیق شد، مدت‌ها در دانشگاه ییل مخفی شده بود. تیمی از محققان پس از بررسی رسوب معطر و قهوه‌ای درون این کوزه، مطلبی را درباره یافته‌های خود منتشر کردند. تجزیه شیمیایی رسوب، وجود نوسکاپین، هیدروکوتارنین، مورفین، تبائین و پاپاورین در آن را نشان می‌دهد که همگی جزئی از تریاک هستند. همچنین چهار زبان باستانی روی کوزه اشاره شده به دوران خشایارشاه مربوط می‌شوند.

علاوه‌بر این، ماده قهوه‌ای یافت‌شده در ظروف مرمری و کوزه‌های کوچک مربوط به پادشاهی جدید قرن‌های ۱۱ تا ۱۶ پیش از میلاد است. محقق دانشگاه ییل می‌گوید: “ما اکنون اثر شیمیایی مواد افیونی را پیدا کرده‌ایم که نشان می‌دهد کوزه‌های مرمری مصری در جوامع نخبه بین‌النهرین و همچنین شرایط فرهنگی عادی مصر باستان استفاده می‌شدند.” همچنین این سوال مطرح می‌شود که چه تعداد از ظروف دیگر در مقبره‌های مصری حاوی آثار تریاک هستند. او گفت ممکن است آن‌ها ظروفی نمادین برای مصرف تریاک در گذشته باشند، همانطور که قلیان‌های امروزی برای مصرف تنباکو مورد استفاده قرار می‌گیرند.

هنگامی که مقبره شاه تات در سال ۱۹۲۲ کشف شد، آنالیز شیمایی به اندازه امروز دقیق نبود. وقتی آلفرد لوکاس در سال ۱۹۳۳ ظروف مصری را بررسی نمود، متوجه شد بسیاری از آن‌ها حاوی ماده‌ای چسبناک، قهوه‌ای رنگ و معطر هستند اما نتوانست تشخیص دهد که این ماده چیست. سارقان مقبره پیش از آنکه هاوارد کارتر آن را کشف کند، واردش شدند بودند و در تلاش بودند تا محتویات ظروف را بیرون بیاورند. داخل بیشتر ظروف مرمری، جای انگشت وجود داشت که این موضوع نشان می‌دهد غارتگران سعی داشتند محتویات اشیای دفن‌شده را بیرون بکشند.

ظروف مرمرین شاه تات از آن زمان تاکنون مورد بررسی قرار نگرفته‌اند و اکنون در موزه بزرگ مصر نگهداری می‌شوند. البته علاقه به خشخاش محدود به فرهنگ مصر نبود. مصرف تریاک به دنیای معنوی فرهنگ‌ها از بین‌النهرین باستان گرفته تا مصر گسترش یافته بود. در دوران زندگی پادشاه تات، مردم کرت الهه خشخاش را می‌پرستیدند. بررسی محتویات کوزه‌های موجود در مقبره این پادشاه، اطلاعات بیشتری درباره نقش تریاک در جوامع باستانی آن زمان در اختیار محققان خواهد گذاشت.

در اواسط دهه ۱۹۲۰، ساتیندرا نات بوز و آلبرت انیشتین، نظریه‌ای درباره وجود یک حالت کوانتومی عجیب از ماده را ارائه دادند که در نهایت چگالش بوز-انیشتین (BEC) نام گرفت. این دو دانشمند فکر می‌کردند که اگر ذرات تا تا دماهای فوق سرد (کمتر از صفر مطلق) سرد شده و در چگالی‌های پایین نگه داشته شوند، مجموعه‌ای از اجزای غیرقابل تفکیک را تشکیل می‌دهند. حدود ۷۰ سال بعد، دانشمندان درستی این نظریه را اثبات کردند. از آن زمان، چگالش بوز-انیشتین ابزاری مهم برای کاوش در خواص کوانتومی اتم‌ها بوده و پیشرفت‌های مختلف، چه خنک‌تر کردن ذرات و چه تبدیل آن‌ها به مولکول‌های دو اتمی را برای یافتن فیزیک بنیادی حاکم بر جهان، مفیدتر کرده است.

اکنون فیزیکدانان با ایجاد یک چگالش سدیم-سزیم که تنها پنج نانوکلوین بالاتر از صفر مطلق است، مهم‌ترین بخش این آزمایش این است که چگالش بوز-انیشتین حاصل دو قطبی است، یعنی هم بار مثبت و هم بار منفی دارد. ایان استیونسون یکی از نویسندگان این پژوهش است، در بیانیه‌ای گفت: “با کنترل این برهمکنش‌های دوقطبی، امیدواریم حالت‌ها و فازهای کوانتومی جدیدی از ماده ایجاد کنیم. به گفته تایس کارمن، محقق دانشگاه رادبود، اظهار داشت که ریزموج‌ها می‌توانند مانند سپر عمل کرده و مولکول‌ها را از برخوردهای اتلافی محافظت کنند، در حالی که مولکول‌های داغ از ماده حذف می‌شوند؛ این اتفاق یک اثر خنک‌کنندگی کلی دارد.

اگرچه این تکنیک در سال ۲۰۲۳ آزمایش شد، اما پژوهش جدید دانشمندان یک میدان ریزموج دوم به‌وجود آورد که در ایجاد چگالش بوز-انیشتین نقش بیشتری دارد. کارمن، در یک بیانیه مطبوعاتی اعلام کرد: “ما واقعا ایده خوبی از برهمکنش‌ها در این مجموعه داریم که برای مراحل بعدی مانند کاوش در فیزیک چندپیکره دو قطبی نیز ضروری است. ما طرح‌های پیشنهادی برای کنترل برهمکنش‌ها را از نظر تئوری آزمایش کرده و در تست آن‌ها را پیاده‌سازی کرده‌ایم.” براساس مقاله فیزیکدانان، ایجاد یک BEC دو قطبی، امکان به‌وجود آوردن بسیاری از اشکال عجیب ماده مانند قطرات دو قطبی، فازها کریستالی خودسازمانده و مایعات اسپین دو قطبی در شبکه‌های نوری را فراهم می‌کند. به گفته جون یه، این موضوع می‌تواند تاثیرات بزرگی بر شیمی کوانتومی داشته باشد. حالت پنجم از ماده که کمتر شناخته شده است، بیش از از یک قرن پس از معرفی شگفت‌انگیزش به دنیای فیزیک، همچنان ما را شگفت‌زده می‌کند.