وزارت دفاع بریتانیا (UK Ministry of Defence) اعلام کرده است که سامانه لیزری پرقدرت دراگون‌فایر (DragonFire) طی آزمایش‌های اخیر در میدان هیبریدز اسکاتلند توانسته پهپادهایی با سرعت ۶۵۰ کیلومتر بر ساعت را هدف قرار دهد. این وزارتخانه همچنین قراردادی به ارزش ۴۱۳ میلیون دلار (۳۱۶ میلیون پوند) با شرکت MBDA UK امضا کرده تا این سامانه از سال ۲۰۲۷ (۱۴۰۶) روی ناوشکن‌های کلاس Type 45 نیروی دریایی سلطنتی نصب شود؛ اقدامی که پنج سال زودتر از برنامه اولیه انجام خواهد شد.

در این آزمایش‌ها، وزارت دفاع بریتانیا گزارش داده که دراگون‌فایر برای نخستین بار در این کشور توانسته پهپادهای پرسرعت را در فاصله فراتر از افق شناسایی و منهدم کند. هزینه هر شلیک این سامانه حدود ۱۰ پوند (معادل ۱۳ دلار) اعلام شده و گفته می‌شود قادر است از فاصله یک کیلومتری به دقت یک سکه یک پوندی را هدف بگیرد؛ سکه‌ای که کمی کوچک‌تر از یک سکه ۲۵ سنتی آمریکا است. این قرارداد بخشی از برنامه بازنگری راهبردی دفاعی بریتانیا محسوب می‌شود و ایجاد حدود ۶۰۰ شغل تخصصی در انگلستان و اسکاتلند را به همراه خواهد داشت.

سامانه دراگون‌فایر توسط شرکت MBDA با همکاری شرکت‌های QinetiQ و Leonardo توسعه داده می‌شود. وزارت دفاع بریتانیا اعلام کرده این سامانه در قالب یک چرخه خرید تسریع‌شده (پنج سال زودتر از زمان‌بندی اولیه) روی یک ناوشکن Type 45 نصب خواهد شد؛ هرچند انتظار می‌رود قرارداد شامل نصب روی چند کشتی باشد، اما فعلاً فقط نصب نخستین سامانه در سال ۲۰۲۷ (۱۴۰۶) تأیید شده است.

لوک پولارد (Luke Pollard)، وزیر آمادگی و صنعت دفاع بریتانیا، گفت: «این لیزر پرقدرت نیروی دریایی سلطنتی ما را در خط مقدم نوآوری در ناتو قرار می‌دهد و توانمندی پیشرفته‌ای برای دفاع از بریتانیا و متحدانمان در عصر جدید تهدیدها فراهم می‌کند.»

این سامانه به‌عنوان یک راهکار سخت‌افزاری (Hard-kill solution) معرفی شده که جایگزینی مقرون‌به‌صرفه برای موشک‌های ضد هوایی سنتی خواهد بود؛ موشک‌هایی که معمولاً هر بار استفاده از آن‌ها، صدها هزار پوند هزینه دارند. ارزش دراگون‌فایر به توانایی تولید پایدار انرژی و رهگیری دقیق وابسته است، زیرا این سلاح نیازمند خط دید مستقیم بوده و تحت تأثیر شرایط جوی قرار می‌گیرد. وزارت دفاع بریتانیا هنوز برد نهایی یا توان خروجی لیزر در مرحله آزمایش را اعلام نکرده است.

بریتانیا پیش‌تر یک سلاح انرژی هدایت‌شده رادیویی نصب‌شده روی خودرو برای مقابله با حملات گروهی پهپادها و همچنین یک سامانه لیزری زمینی با نام وولفهاند (Wolfhound) را آزمایش کرده بود که در سال گذشته میلادی (۱۴۰۳ شمسی) در آزمایش‌های میدانی موفقیت کامل داشت. نقش دراگون‌فایر در کشتی‌ها مقابله دقیق با تهدیدهای هوایی پرسرعت است (پهپادها)؛ جایی که تحرک و اثرات گسترده سامانه‌های دیگر کاربرد کمتری دارند.

اولین بار این سامانه در سال ۲۰۲۷ (۱۴۰۶) روی ناوشکن Type 45 نصب می‌شود تا در شرایط واقعی دریا آزمایش شود؛ مثل حرکت کشتی، میزان مصرف برق و تاثیر آب‌وهوا. اگر این آزمایش‌ها موفق باشند، سامانه روی کشتی‌های بیشتری از نیروی دریایی سلطنتی نصب خواهد شد.

پژوهشگران دانشگاه سوینبرن (Swinburne) به روشی دست یافته‌اند که می‌تواند تنها با یک لپ‌تاپ معمولی و در چند دقیقه، درستی خروجی یکی از پیچیده‌ترین کامپیوترهای کوانتومی، یعنی نمونه‌بردار بوزونی گاوسی (Gaussian Boson Samplers) را بررسی کند. این کامپیوتر کوانتومی با استفاده از فوتون‌ها محاسبات احتمالی بسیار پیچیده‌ای را انجام می‌دهد.

درحالی‌که پردازش همین محاسبات با ابررایانه‌های کلاسیک بیش از ۹ هزار سال زمان می‌برد. این روش حتی توانست در یک آزمایش نویزهایی را شناسایی کند که با روش‌های معمول قابل تشخیص نبودند.

این پژوهش تازه به یک پرسش اساسی پاسخ می‌دهد: رایانش کوانتومی می‌تواند مسائل غیرقابل حل در حوزه‌هایی مانند فیزیک، پزشکی و رمزنگاری را حل کند، اما چگونه می‌توان از درستی این پاسخ‌ها مطمئن شد؟ تلاش‌ها برای ساخت اولین رایانه کوانتومی در مقیاس بزرگ و بدون خطا هر روز بیشتر می‌شود و همین موضوع اهمیت روش‌های اعتبارسنجی نتایج را دوچندان کرده است.

الکساندر دلیوس (Alexander Dellios)، پژوهشگر مرکز علوم و فناوری کوانتومی سوینبرن، می‌گوید:

برخی مسائل چنان پیچیده‌اند که حتی سریع‌ترین ابررایانه‌ها برای حل آن‌ها به میلیون‌ها یا میلیاردها سال زمان نیاز دارند. بنابراین برای اعتبارسنجی رایانه‌های کوانتومی باید روش‌هایی وجود داشته باشد که بدون انتظار طولانی، نتایج را با نظریه مقایسه کنند.

محققان دانشگاه سوینبرن روشی برای بررسی دقت خروجی یکی از رایانه‌های کوانتومی به نام نمونه‌بردار بوزونی گاوسی (GBS) ارائه کرده‌اند.

این روش جدید در چند دقیقه روی یک لپ‌تاپ نشان می‌دهد آیا خروجی GBS درست است یا نه و چه خطاهایی در آن وجود دارد.

پاسخ به این پرسش‌ها راه را برای ساخت ابررایانه‌های کوانتومی بدون خطا هموار می‌کند؛ هدفی که دلیوس امیدوار است در آن نقش داشته باشد. او توضیح می‌دهد:

ساخت چنین رایانه‌هایی می‌تواند حوزه‌هایی مانند توسعه دارو، هوش مصنوعی، امنیت سایبری و درک ما از جهان فیزیکی را متحول کند.

ایلان ماسک پیش‌بینی کرده که انسان‌ها می‌توانند ظرف ۲۰ سال ذهن خود را در ربات Optimus شرکت تسلا بارگذاری کنند. چنین پیشرفتی ممکن است هویت انسانی و ساختار کار را متحول کند، اما هم‌زمان پرسش‌های اخلاقی مهمی را نیز برمی‌انگیزد.

ایلان ماسک همواره از ایده‌های آینده‌گرایانه استقبال کرده است، اما تازه‌ترین پیش‌بینی او بیش از هر زمان دیگر شبیه داستان‌های علمی‌تخیلی به نظر می‌رسد. در نشست اخیر سهام‌داران شرکت تسلا، مدیرعامل میلیاردر این شرکت اعلام کرد که روزی انسان‌ها خواهند توانست ذهن خود را در ربات انسان‌نمای Optimus تسلا بارگذاری کنند. به گفته ماسک، فناوری لازم برای ایجاد یک نسخه دیجیتال از آگاهی انسان، شامل خاطرات و شخصیت، و انتقال آن به یک بدن رباتیک می‌تواند در کمتر از ۲۰ سال آماده شود.

وقتی یکی از حاضران از او پرسید آیا ممکن است Optimus روزی میزبان آگاهی انسانی شود، ماسک بی‌درنگ پاسخ داد که این موضوع آنی نیست، اما اگر صحبت از آینده‌ی دور باشد و از خود بپرسیم آیا با استفاده از سامانه Neuralink می‌توان تصویری تقریباً کامل از ذهن یک فرد ثبت و سپس آن را در بدنه یک ربات Optimus بارگذاری کرد، به باور او در مقطعی چنین فناوری ممکن خواهد شد و احتمالاً کمتر از ۲۰ سال زمان می‌برد.

بر اساس گفته‌های ایلان ماسک، در ۲۰ سال آینده می‌توانیم ذهن خود را در ربات‌های Optimus بارگذاری کنیم و برای همیشه زندگی کنیم. Neuralink قادر خواهد بود خاطرات و هویت را در یک بدن ماشینی کپی کند، اما آگاهی اصلی همچنان در قالب انسانی باقی می‌ماند و در آن محصور می‌شود.

گرچه این ایده شبیه داستان یک قسمت از سریال Black Mirror به نظر می‌رسد، ماسک کاملاً جدی و حتی بیش از معمول نسبت به جدول زمانی خود مطمئن است.

ربات Optimus که نخستین‌بار در سال ۲۰۲۱ توسط تسلا معرفی شد، نمایانگر چشم‌انداز این شرکت برای یک ربات دوسویه، خودکار و انسان‌نماست که برای انجام وظایف تکراری یا خطرناک طراحی شده است. برخلاف ربات‌های انسان‌نمایی که در فیلم‌ها شباهت اغراق‌شده‌ای به انسان دارند، Optimus طراحی آینده‌گرایانه دارد و همچنان ماشینی به نظر می‌رسد.

ارتفاع آن حدود ۱.۷۲ متر بوده، وزنی در حدود ۵۶ کیلوگرم دارد و قادر است راه برود، اشیا را بلند کند و فعالیت‌های روزمره انسانی، مانند جابه‌جایی جعبه‌ها، مونتاژ قطعات یا کمک در محیط خانه، را انجام دهد.

مغز این ربات با هوش مصنوعی تسلا تغذیه می‌شود؛ همان شبکه عصبی که سامانه خودروهای خودران این شرکت را هدایت می‌کند. تسلا امیدوار است Optimus با گذشت زمان از یک نیروی کار صنعتی به یک دستیار خانگی تبدیل شود که بتواند به‌صورت ایمن و طبیعی با انسان تعامل کند.

اما اظهارات جدید ماسک مفهوم این ربات را بسیار فراتر از یک ابزار خودکار می‌برد. او معتقد است با کمک Neuralink روزی امکان بارگذاری آنچه آن را تصویر ذهنی یک فرد می‌نامد در بدنه Optimus به وجود می‌آید. ماسک تأکید کرد که نسخه دیجیتال انسان کاملاً مشابه فرد اصلی نخواهد بود، زیرا بدن رباتی تفاوت‌هایی ایجاد می‌کند و تصویر ذهنی نیز چندان دقیق نیست، اما احتمالاً آن‌قدر نزدیک خواهد شد که تفاوت اندک باشد.

ایلان ماسک در ادامه لحنی تأمل‌برانگیز به خود گرفت و گفت انسان حتی نسبت به پنج سال گذشته نیز همان فرد نیست، زیرا بسیاری از چیزها تغییر کرده‌اند. این سخنان بسیاری از حاضران را در اندیشه فرو برد. برخی تصور کردند شاید مسیر واقعی رسیدن به نوعی جاودانگی دیجیتال در حال ترسیم شدن است.

فراتر از بحث بارگذاری ذهن، ماسک باور دارد Optimus ممکن است نقطه عطف تمدنی باشد. او ادعا کرده است که ربات انسان‌نمای تسلا می‌تواند با دگرگون‌ کردن شیوه کار، به پایان فقر کمک کند. ماسک معتقد است هنگامی که ربات‌های انسان‌نما توانایی انجام کارهای یدی، تکراری یا دشوار را داشته باشند، انسان‌ها می‌توانند وقت خود را صرف خلاقیت، آموزش و نوآوری کنند نه تلاش برای بقا.

او همچنین گفته است هدف بلندمدت تسلا این است که Optimus را به‌قدری مقرون‌به‌صرفه کند که هر خانوار بتواند آن را تهیه نماید؛ پروژه‌ای که به باور او ممکن است از صنعت خودرو نیز مهم‌تر باشد. اگر این طرح موفق شود، ربات‌هایی مانند Optimus قادر خواهند بود بخش عمده‌ای از کارهای فیزیکی را بر عهده بگیرند، هزینه‌ها را به‌شدت کاهش دهند و بهره‌وری جهانی را بالا ببرند.

ماسک در جمع‌بندی دیدگاه خود اظهار داشت که اگر روزی کسی بخواهد در یک بدن رباتی بارگذاری شود، احتمالاً این کار ممکن خواهد شد.

این‌که چنین تصویری از آینده تحقق یابد یا تنها یکی دیگر از رویاهای جسورانه ماسک باشد، هنوز نامشخص است. با این حال، سوابق او، از موشک‌های چندبارمصرف تا خودروهای برقی، سبب شده است هر زمان سخن بگوید، جهان با دقت گوش کند.

در حال حاضر Optimus هنوز در حال یادگیری راه‌ رفتن و اجرای کارهای پایه‌ای بوده اما اگر پیش‌بینی ماسک حتی تا حدودی درست باشد، این ربات ممکن است روزی معنای انسان‌ بودن را تغییر دهد. این آینده برای برخی هیجان‌انگیز و برای برخی دیگر نگران‌کننده خواهد بود و این موضوع کاملاً به دیدگاه افراد بستگی دارد.